VENKATESWARA RAO A/L KRISHNAN v FWG GLOBAL SDN BHD & ORS AND ANOTHER SUIT
Pegang saham minoriti bukan bermakna kena diam dan telan semua keputusan majoriti. Bukan juga lesen untuk majoriti buat apa sahaja atas nama “kami lebih ramai”. Dalam undang-undang syarikat, kuasa majoriti ada hadnya. Bila kuasa itu digunakan untuk menindas, meminggir atau menekan pemegang saham minoriti, ia bukan lagi urusan dalaman syarikat — ia jadi isu undang-undang.
Dalam kes ini, sebuah syarikat di mana hubungan antara pemegang saham asalnya dibina atas kepercayaan dan persetujuan bersama. Terdapat perjanjian, rundingan dan jangkaan bahawa pegangan saham akan dipindahkan seperti yang telah dipersetujui. Atas asas itu, salah seorang pemegang saham bertindak dan membuat keputusan penting, dengan kepercayaan bahawa janji tersebut akan ditunaikan.
Namun keadaan tidak berjalan seperti yang dirancang. Pemindahan saham yang dijanjikan tidak dilaksanakan. Kedudukan dalam syarikat berubah. Akses kepada pengurusan semakin terhad. Keputusan penting dibuat tanpa penglibatan pemegang saham minoriti. Sedikit demi sedikit, kuasa majoriti mula digunakan bukan sekadar untuk mentadbir syarikat, tetapi untuk menekan pihak yang lebih lemah.
Maka dua tindakan undang-undang difailkan serentak.
Satu tindakan mendakwa wujudnya penindasan pemegang saham minoriti.
Satu lagi tindakan menuntut pelaksanaan khusus (specific performance) bagi memaksa pemindahan saham seperti yang telah dipersetujui.
Mahkamah kemudian menegaskan bahawa kes ini bukan semata-mata pertikaian komersial biasa. Ia bukan sekadar soal siapa pegang berapa peratus saham. Isu sebenar ialah sama ada tingkah laku pihak yang menguasai syarikat itu adil, jujur dan selaras dengan jangkaan sah antara pemegang saham.
Mahkamah meneliti corak perbuatan keseluruhan. Bukan satu keputusan tunggal. Bukan satu mesyuarat sahaja. Tetapi rentetan tindakan yang menunjukkan bagaimana kuasa majoriti digunakan untuk meminggirkan pihak minoriti, termasuk kegagalan menunaikan janji pemindahan saham, menafikan peranan dalam pengurusan, dan membuat keputusan yang menjejaskan kepentingan minoriti.
Dalam masa yang sama, mahkamah turut menilai tuntutan pelaksanaan khusus. Prinsipnya jelas: jika sesuatu perjanjian pemindahan saham adalah sah, jelas dan boleh dilaksanakan, mahkamah tidak teragak-agak untuk memerintahkan ia dilaksanakan — terutamanya apabila kegagalan berbuat demikian digunakan sebagai alat untuk menekan pihak lain.
Mahkamah menegaskan bahawa undang-undang tidak membenarkan pihak yang berkuasa mendapat manfaat daripada kelewatan, helah atau ketidakjujuran sendiri. Jika janji saham digunakan untuk mendapatkan kelebihan, tetapi kemudian dimungkiri apabila kuasa telah diperoleh, itu bukan sekadar mungkir janji — ia boleh menjadi penindasan.
Kes ini menjadi peringatan penting bahawa perlindungan pemegang saham minoriti bukan teori kosong. Mahkamah bersedia campur tangan apabila struktur korporat digunakan secara tidak adil, walaupun semua dokumen kelihatan sah di atas kertas.
Lesson learned: Dalam syarikat, kuasa majoriti bukan lesen untuk menindas. Janji pemindahan saham bukan sekadar kata-kata — ia membawa implikasi undang-undang. Dan bila kawalan digunakan untuk menafikan keadilan, mahkamah tidak akan berdiam diri.
